استاد علی صفایی حائری عین صاد
 
پایگاه مؤسسه فرهنگی هنری لیلة القدر

انواع انفاق

مؤلف: استاد علی صفایی حائری

تاریخ ثبت: 12 / 03 / 1395

موضوع: اقتباس از آثار استاد

منبع: فقر و انفاق، ص65.

مقدار و اندازه‏ انفاق وابسته به مقدار شناخت و ديد و عشقى است كه زيربناى آن است. هر چه شناخت‏ ها و عشق‏ ها گسترده‏ تر شوند انفاق وسيع‏ تر خواهد شد و مسئوليت عظيم‏ تر خواهد گرديد تا حدّى كه اگر در نَجْد يا يمامه گرسنه‏ اى باشد على (ع) نتواند آرام بگيرد و نتواند سير بخوابد و نتواند بى ‏تفاوت بماند.

در قرآن براى انفاق و مواساة و ايثار شكلى معين نشده است:

1- گاهى انفاق ‏ها همان انفاق ‏هاى واجب هستند.

2- گاهى انفاق، انفاق عفو، انفاق بيش از احتياج است: «يَسْئَلُونَكَ ماذا يُنْفِقُون‏[1]»؛ از تو مى ‏پرسند كه چقدر انفاق كنند و چه چيزى را بدهند؟ «قُلِ الْعَفْو[2]»؛ بگو زيادى و اضافى را.

3- گاهى انفاق، انفاق رزق است، نه انفاق زيادى و اضافى. از همان كه سهم اوست و رزق اوست انفاق مى ‏كند: «انْفِقُوا مِمّا رَزَقْناكُمْ‏[3]»، «وَ مِمّا رَزَقْناهُمْ يُنْفِقُونَ‏[4]». و اين مرحله مربوط به متّقين است.

4- و گاهى انفاق، انفاق در تنگدستى است. در ندارى است. در سختى‏ ها است.

بعضى خيال مى‏ كنند كه انفاق در هنگام دارايى مطرح مى ‏شود، در حالى كه انفاق در ندارى ‏ها و سختى‏ ها عنوان شده است؛ كه:

«يُنفِقُونَ فِى السَّراءِ وَ الضَّرّاءِ[5]»، «وَ مَنْ قُدِرَ عَليْهِ رِزْقُهُ فَلْيُنْفِقْ مِمّا آتاهُ اللّهُ‏[6]»؛ هر كس كه تنگدست است از آنچه كه خدا به او داده انفاق كند. حتى اگر رزق او برايش تنگ است از همان هم انفاق كند؛ كه خدا پس از اين سختى ‏ها گشايش ‏ها خواهد داد.

5- گاهى انفاق، انفاق ايثار است. فداكارى و توجه به ديگران است. و زيربناى اين انفاق، همان‏ عشق وسيع‏ و ملاك آن، همان‏ ملاك احتياج زيادتر و يا ظرفيت كمتر است.

على (ع) مى ‏بيند گرچه خودش سه شب غذا نخورده، اما هنوز طاقت دارد و اين فقير شايد از ضعف بميرد و يا اين كه در برابر فقر از پاى در آيد و به فسادها و خودفروشى‏ ها و رذالت ‏ها گرفتار شود و بر اثر ظرفيت و گنجايش كم، به بى ‏دينى ‏ها و جاسوس‏ گرى ‏ها روى بياورد و يا اين كه خودكشى كند. در اين‏جاست كه ايثار مى ‏كنند و ديگران را جلو مى ‏اندازند و مقدم مى ‏دارند، هر چند خود تنگدست و قحطى زده و گرفتار باشند:

«يُؤْثِرُونَ عَلى انْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ[7]».



[1] بقره، 219

[2] همان

[3] بقره، 254

[4] بقره، 3

[5] آل عمران، 127

[6] طلاق، 7

[7] حشر، 9

هم اکنون مطلبی ارائه نشده.

برای استفاده بهتر و راحت تر از سیستم نظردهی لطفا وارد سیستم شده یا از طریق این فرم ثبت نام کنید.

نام*:    ایمیل*:  
نظر*:
  کد امنیتی: